Nadszedł ten dzień! Dziś w Nature Communications opublikowano wyczekiwany od co najmniej sześciu lat artykuł o DNA dynastii Piastów! Można spokojnie przystąpić do lektury i sprawdzić, które nasze domysły się potwierdzą, a które nie. Zapraszam do komentowania! Michał Golubiński napisał na Genealogii Genetycznej: "Po długim oczekiwaniu jest wreszcie artykuł o badaniach genetycznych Piastów mazowieckich. Oficjalnie można potwierdzić że linia od Konrada Mazowieckiego to R-BY3549, co oczywiście nie rozstrzyga tego czy jest to pierwotna linia Mieszka I oraz co z innymi liniami Piastów"
Genetic genealogy of the Piast dynasty and related European royal families
W zasadzie cała przygoda z badaniem Piastów dopiero się zaczyna (bo w artykule zbadano tylko Piastów Mazowieckich z Płocka i Warszawy). Potwierdzają się też moje słowa z lutego:
"Mogę Was jednak zapewnić, że w zasadzie wydźwięk artykułu będzie taki sam, jak tekst z Newsweeka (pisałem o nim tutaj).
Różnica polega jedynie na usunięciu fałszywej informacji o "pochodzeniu
od Piktów" oraz na ustaleniu (dzięki pomocy Michała Golubińskiego)
prawdziwej haplogrupy tej gałęzi Piastów, która wydaje się badaczom ową
bazową, korzeniem dynastii: R1b-U152 > ...
> R1b-BY3549 (...)".
Niżej grafika z właściwego artykułu z Nature Communications, która naszą uwagę skupia na... Wyspach Brytyjskich (warto ją porównać ze starszym, jeszcze "piktyjskim" slajdem prof. Figlerowicza z mojego poprzedniego wpisu na ten temat).
Dodam jeszcze polskie tłumaczenie słow z wprowadzenia do artukułu (podkreślenie moje):
"Linia haplogrupy Y zidentyfikowana u Piastów
(R1b-BY3549) jest obecnie rzadka. Tę samą linię haplogrupy Y w bazach
danych starożytnego DNA znaleziono u trzech osób, które zamieszkiwały
północno-zachodnią Europę (obecnie Francję, Holandię i Anglię). Łącznie
te odkrycia mogą sugerować, że Piastowie mieli nielokalne pochodzenie i
potwierdzają hipotezę, że procesy budowy państwa zachodzące w IX-XI
wieku w Europie Środkowo-Wschodniej były indukowane nie tylko przez
lokalne elity, ale także przez cudzoziemców".
Aktualizacja 25 kwietnia 2026:
 |
| FamilyTreeDNA |
Dobra wiadomość.
OdpowiedzUsuńWstęp do artykułu w polskim tłumaczeniu:
OdpowiedzUsuń"Piastowie byli jedną z dynastii królewskich, które ukształtowały strukturę polityczną średniowiecznej Europy w X wieku n.e. Pomimo ich znaczenia, jako założycieli i władców wczesnego królestwa polskiego, niewiele wiadomo o pochodzeniu Piastów, warunkach transformacji Polski w średniowieczną monarchię, i ogólnie o mechanizmach powstawania bytów politycznych w X-wiecznej Europie Środkowo-Wschodniej. W niniejszym artykule przedstawiamy interdyscyplinarne badania nekropolii piastowskich rozsianych po całej Polsce. W obrębie ośmiu stanowisk odnaleźliśmy 33 zespoły szczątków kostnych prawdopodobnie należących do Piastów. Analizy archeogenomiczne potwierdzają tożsamość dziesięciu z nich jako Piastów. Na podstawie danych genomicznych, uzyskanych dla nich, określamy mitochondrialne haplogrupy ponad 200 postaci historycznych z 10 europejskich dynastii królewskich. Linia haplogrupy Y zidentyfikowana u Piastów (R1b-BY3549) jest obecnie rzadka. Tę samą linię haplogrupy Y w bazach danych starożytnego DNA znaleziono u trzech osób, które zamieszkiwały północno-zachodnią Europę (obecnie Francję, Holandię i Anglię). Łącznie te odkrycia mogą sugerować, że Piastowie mieli nielokalne pochodzenie i potwierdzają hipotezę, że procesy budowy państwa zachodzące w IX-XI wieku w Europie Środkowo-Wschodniej były indukowane nie tylko przez lokalne elity, ale także przez cudzoziemców"
Z tekstu artykułu:
OdpowiedzUsuń"Nasze wyniki są zgodne z hipotezą, że Piastowie charakteryzowali się obcym, tj. niesłowiańskim, pochodzeniem. W 2023 roku opublikowaliśmy pracę, w której przeanalizowaliśmy zmiany w strukturze genetycznej ludności zamieszkującej Europę Środkowo-Wschodnią w pierwszym tysiącleciu CE. Nasze badania koncentrowały się na populacjach zamieszkujących teren dzisiejszej Polski przed Okresem Migracji (od 375 do 568 r. n.e.) oraz w trakcie kształtowania się państwa Piast. Co ciekawe, nie wykryliśmy linii Piast R1b-BY3549 u żadnego z ponad 150 zbadanych mężczyzn. Wynik ten pokazuje, że linia Piast Y-hg była stosunkowo rzadka w tym regionie Europy w tym czasie, tak jak obecnie. Biorąc pod uwagę tę rzadkość, można stwierdzić, że Piastowie byli outsiderami, którzy podporządkowali sobie ludzi mieszkających w regionie".
Co może byc prawdą tylko w sytuacji gdy domniemany Leszek (bo tak na prawdę nie wiadomo, czy to Leszek) jest owocem NPE, a nie podejrzewany do tej pory Kazimierz Sprawiedliwy. Ale może badania Piastów śląskich, którymi się nie podzielili wskazują, że prawilna jest jednak raczej linia R1b, a nie R1a Leskzowe.
UsuńTeż tak myślę. Jeżeli oni tak ostro opowiadają się za tą linią R1b u Piastów, to może mają już jakąś wiedzę o Piastach Śląskich i u nich też się ona pojawia.
UsuńJeżeli S_u_P_K ("Skromny") to Z. Babik, to tutaj jego opinia o artykule na temat genealogii genetycznej Piastów (z forum Ambroziaka):
OdpowiedzUsuń"W czerwcu nie chciałem się wypowiadać, świadom, że mam za mało informacji o szczegółach. Teraz okazuje się, że osobnik z najwcześniejszą datą C14 z Płocka (PIAST01), na grafikach z czerwca zeszłego roku przedstawiany jako R1b i i również dzisiaj identyfikowany jako Herman lub Krzywousty, tutaj przedstawiony jest jako oznaczony zaledwie do poziomu R (równie dobrze R1a co R1b). To zupełnie zmienia sytuację, ponieważ teraz obaj osobnicy przedstawieni jako jego metrykalni wnukowie lub prawnukowie (PIAST03 z R1a-CTS3402 i PIAST 05 z R1b) z równym prawdopodobieństwem mogą być jego potomkami. Co więcej, nie przeprowadzono (nie zaprezentowano) autosomalnych analiz pokrewieństwa osobnika PIAST 01 z żadnym z nich, bez podania przyczyny. W pliku ,,Supplementary data 4" brak nawet danych o pokryciu całogenomowym poszczególnych próbek, jakie mogłoby uzasadniać pominięcie części z nich w takich analizach. Wyboru osobnika PIAST05 jako właściwszego reprezentanta pierwotnej linii piastowskiej dokonano zatem w sposób całkowicie arbitralny. Jeśli był to Konrad Mazowiecki, fakty historyczne (zwłaszcza brak jego ojca Kazimierza Sprawiedliwego w oryginalnym testamencie Krzywoustego, nawet w charakterze tzw. nasciturusa) przemawiają raczej za hipotezą przeciwną, co już podnoszono. Oczywiście każdy, kto rozumie, czym jest genealogia, zdaje sobie sprawę także z tego, że z przewagi R1b w późniejszych próbkach dokładnie nic dla tej kwestii nie wynika.
Spodziewam się bardzo gwałtownej, negatywnej reakcji środowiska genealogicznego (i naukowego w ogóle, w tym historycznego) na te rewelacje.
PS. Nie udało mi się znaleźć informacji o danych genetycznych próbek innych niż płockie i warszawskie. Takiego podejścia (całkowitego ich pominięcia) zupełnie się nie spodziewałem. W pliku pdf z dodatkowymi informacjami napisano jedynie, że takowe pozyskano. O domniemanych krakowskich szczątkach Chrobrego nie ma chyba w ogóle żadnej wzmianki. Czy ktoś na takie informacje natrafił?"
"Opisywane wymieszane szczatków, brak dokladnego oznaczenia Y Hermana i Krzywoustego oraz dna autosomalnego , pominięcie szczątków krakowskich, śląskich, itp pokazuje wyłącznie hochsztaplerkę"
Usuńto nie nauka ani historia, to polityka historyczna
NATIONAL GEOGRAPHIC o artykule nt. DNA Piastów!
OdpowiedzUsuńhttps://www.national-geographic.pl/historia/piastowie-pod-lupa-genetykow-wielki-przelom-czy-poczatek-nowej-zagadki/
W artykule jest informacja o kilku próbkach Piastów Śląskich; może faktycznie ustalono tam haplogrupę R1b, jak to Pan zaznaczył kilka wpisów powyżej.
UsuńWiem coś niecoś na temat tych próbek śląskich. Na razie jest tam totalny misz-masz. Nie dodali ich, bo artykuł byłby bardzo niejasny i niejednoznaczny ;)
UsuńPozostaje nam cierpliwie czekać na ich upublicznienie. Dzięki za informację.
UsuńMówiąc „totalny misz-masz” ma Pan na myśli całkowicie nieprzydatne do interpretacji dane czy wyszczególnienie kilku różnych haplogrup, których nie da się jednak powiązać jako należących do krewnych?
Usuń"Nie dodali ich, bo artykuł byłby bardzo niejasny i niejednoznaczny" - to dość ciekawa teoria tworzenia publikacji naukowej, iż w przypadku braku spójności niepasujące do teorii głównej elementy, po prostu się ukrywa;) ten brak rzetelności i kompetencji naukowej oczywiście tłumaczy 15 letnią pracę na d artykułem i 2 letni okres recenzji już w czasopiśmie. Niestety, nawet to, co napisano wskazuje na skandaliczny system grantowy przekazujący publiczne środki w ręce pseudonaukowców. Opisywane wymieszane szczatków, brak dokladnego oznaczenia Y Hermana i Krzywoustego oraz dna autosomalnego , pominięcie szczątków krakowskich, śląskich, itp pokazuje wyłącznie hochsztaplerkę. Co WP Autor niniejszego bloga tylko uprzjemie potwierdził. Niestety, nie do śmiechu nam blisko tylko doprzerażenia. Absurdalne fragmenty o nielokalnym pochodzeniu dynastii świadczą nie tylko o braku wiedzy, iż Słowianie w 10w byli mixem genetycznym (jak większość plemion) ale również braku rozumu. Ten brak rozumu akceptowali recenzenci skoro takie zdanie się znalazło ostatecznie. M Golubinski tłumaczy te możliwości bycia Slowianinem z R1b w komentarzach, ale w artykule teza jest inna. Mnie w ogóle nie dziwi, iż polskie uniwerytety są na 400+(i to tylko dwa;) pozycji listy shanghajskiej a ośrodek autorski ma cytowania kilkutysieczne a nie kilkusettysieczne. Dramat kompletny. Materiał szczątkow powinien natychmiast zostać udostępniony innym zaawansowanym ośrodków do wykorzystabia wszystkich mozliwosci analiz genetycznych a następnie opublikowany w celu szerokiej analizy i wyciągnięcia naukowych wniosków. Ośrodek poznański skandalicznie dowiódł iż ani czasowo ani merytorycznie nie ma prawa by przechowywać, ukrywać, i opóźniać dostęp poważniejszym naukowcom. Wszystkie te błędy etyczne, merytoryczne popełniał za publiczne pieniądze.
UsuńSurowa ocena, ale zgadzam się z nią. W każdym razie z kuluarów wiem, że to R1b Piastów Mazowieckich nie zostało znalezione u Piastów Śląskich. Jest tam, jak mówiłem, misz-masz, ale bez tego R1b.
UsuńMoże Pan doprecyzować swój wpis: nie ma w ogóle R1b u Piastów ze Śląska, czy też znaleziono w tamtych próbkach inne subklady tej haplogrupy?
UsuńSwoją informację rozumiem tak, że nie ma tego lineażu R1b, który znajdujemy u Piastów Mazowieckich. Ale z tego, co rozumiem, tam po prostu są pomieszane próbki i na razie nie wyłania się jakaś prawidłowość pokrewieństwa. Póki co, każdy z innej "parafii". Tak to rozumiem
UsuńW takim wypadku upieranie się przy niesłowiańskim pochodzeniu dynastii jest bardzo dziwne :)
UsuńTo prawda. Wnioski autorów pracy zespołu Figlerowicza są nieuzasadnione, naciągane
UsuńCzy w rezultacie tych badań trzeba przepisywać historię. Jak te badania łączą sie z badaniami czeskimi ktore stwierdzily ze w ich dynastii byla dna wikingow?
OdpowiedzUsuńMoim zdaniem nie ma mowy o żadnym przepisywaniu historii. U Przemyślidów znaleziono R1b, ale badanie jest zbyt "płytkie", że tak powiem.
UsuńPIAST18 z pracy zespołu Figlerowicza to Piast z Wrocławia. FTDNA przyporządkowało go do R1a-L1029 (bardzo "arcypolska" haplogrupa).
OdpowiedzUsuńProblem tylko w tym, że według danych z pracy prof. Figlerowicza PIAST18 to KOBIETA, Anna Przemyślidka! 🙂
Jak to wytłumaczyć?
Już wiem. Prawdopodobnie chodzi o Piasta08, czyli próbkę z Płocka, która istotnie jest spod R-L1029
UsuńMam pytanie odnośnie y-dna R1a: czy zespół badał powiązania w ramach tej haplogrupy, i czy wykazał pokrewieństwo, np. pomiędzy Piast02 a Piast03? Z tabelki powyżej nic takiego nie wynika.
OdpowiedzUsuńNie udało im się wykazać pokrewieństw miedzy poszczególnymi wynikami Y-DNA w obrębie R1a. Jedno jest pewne: na razie nie znaleźli tego mazowieckiego R1b iu Piastów Śląskich ani żadnych innych. Na razie.
UsuńA uchyli Pan nieco więcej informacji o tych haplogrupach? Jaki region Europy wskazuje to inne R1b, i czy wśród próbek są też inne haplogrupy? Gdyby Piastowie pochodzili ze Skandynawii, spodziewał bym się I1, jeśli zaś byli potomkami (kupca) Samona - może J1/J2.
UsuńU Piastów Śląskich nie znaleziono R1b. Są tylko różne bardzo podstawowe wyniki R1a + mtDNA, które nie pasuje do układanki (znamy czasem mtDNA danych linii kobiet z innych badań i te nie pasują). To po prostu nie są zapewne żadni Piastowie. Groby w śląskich katedrach były grabione, mieszane, przeszukiwane. Szczególnie XX wiek był dla tych pochówków destrukcyjny
UsuńJeśli jest tak, jak Pan napisał, trudno będzie ustalić ostateczną haplogrupę Piastów. Dzięki za odpowiedź.
UsuńPociechą jest, że dochodzą słuchy, że będą dalsze badania, powtórzenie badań niektórych próbek z pracy Figlerowicza, ale też nowe poszukiwania. Ja bardzo bym chciał, żeby poważnie zbadano domniemany paliczek Bolesława Chrobrego z Muzeum Czartoryskich w Krakowie
UsuńAle super! FamilyTreeDNA uściśliło haplogrupę Piastów do R-FTJ51348. Do dzisiejszych pokrewnych rodów doszło jeszcze jedno nazwisko. Mamy Dietrich (Szwajcaria), Scheier (Palatynat, Niemcy) oraz Lundy (Wielka Brytania)
OdpowiedzUsuńhttps://discover.familytreedna.com/y-dna/R-FTJ51348/tree